Het ministerie van Economische Zaken overweegt om straling van zendmasten landelijk aan banden te leggen. Door de uitrol van 5G wordt een wildgroei aan antennes verwacht, onder meer in lantaarnpalen en bushokjes. Dat levert mogelijk gevaar op voor de volksgezondheid.

In een document van het ministerie van Economische Zaken staat dat ‘wordt overwogen om normen voor elektromagnetische velden vast te leggen’. Nu gelden nog geen landelijk vastgestelde limieten voor de straling die vrijkomt bij zendmasten. 5G kan werken op een hogere frequentie. Dat betekent meer capaciteit, maar het bereik van een antenne is minder. Daardoor zullen er veel meer kleine zenders nodig zijn.

"Door de uitrol van het nieuwe 5G-netwerk verwachten we de komende jaren meer antennes in het straatbeeld”, licht een woordvoerder van het ministerie toe. "Nu zie je de antennes op masten, daken van flats en andere hoge gebouwen. Daar gaan veel meer ‘small cells’ bijkomen, denk aan antennes in lantaarnpalen, bushokjes en reclamezuilen.”

"Wij willen zoveel mogelijk zekerheid voor burgers dat elektromagnetische velden van de antennes geen bedreiging vormen voor de gezondheid in de leefomgeving, ook als er sprake is van meerdere antennes in de directe omgeving.”

Waarschuwing
Eind vorig jaar waarschuwden 180 wetenschappers uit 36 landen voor de mogelijke risico’s van het nog te bouwen 5G-netwerk. De stralingsdichtheid gaat flink stijgen, maar de gevolgen voor de volksgezondheid zijn onbekend. De wetenschappers stellen dat uit sommige onderzoeken blijkt dat er een verband is tussen straling en hersentumoren, Alzheimer en onvruchtbaarheid bij mannen.

Ondanks die waarschuwing is staatssecretaris Mona Keijzer van Economische Zaken stellig van plan in 2020 een landelijk 5G-netwerk uit te rollen. Volgens haar is 5G belangrijk voor de toekomst van onder meer zelfrijdende auto’s, drones en razendsnelle internetverbindingen op mobieltjes.

Gemeenten beoordelen nu of ergens een nieuwe zendmast mag komen. Al in 1999 werd een Europese richtlijn met limieten voor elektromagnetische velden opgesteld, maar die is in Nederland niet wettelijk ingevoerd. "Het is niet zo dat er nu geen rekening wordt gehouden met straling, daar letten gemeenten op, op basis van een convenant met telecomproviders”, zegt de woordvoerder van het ministerie.

Normen
Uit een vergelijkend onderzoek door het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) – in januari dit jaar – blijkt dat Nederland tot een kleine groep landen in Europa behoort waar nog géén landelijk vastgestelde limieten gelden voor straling van telefoonzendmasten. De meeste Europese landen houden zich aan de Europese richtlijn, maar in bijvoorbeeld Belgisch Vlaanderen is de overheid veel strenger: in de buurt van scholen en verzorgingshuizen mag de stralingskracht van een telefoonzendmast slechts 7 procent van de EU-norm zijn.